بازار سرمایه



بازار سرمایه یک واسط بین سرمایه گذاران و متقاضیان سرمایه است و از ارکان اساسی اقتصاد کلان محسوب میشود.

اتصال بین فرآیند پس انداز و تامین کنندگان سرمایه با نقش هدایت و منابع اقتصادی، در بازار سرمایه شکل میگیرد و منابع مالی بلند مدت و میان مدت بین عوامل اقتصادی رد و بدل میشود.

سرمایه گذاران حقیقی(اشخاص و شرکت ها) و سرمایه گذاران حقوقی(نهادها) دو گروه از سرمایه گذاران را تشکیل می دهند.

نهادهای سرمایه گذار و متقاضیان سرمایه : بورس اوراق بهادار، شركتهاي بيمه و صندوق هاي بازنشستگي، بانكها و شركتهاي سرمايه گذاري، شرکت‌های لیزینگ، صندوق‌های مشترک، مؤسسات مالی ، دولت و یا اشخاص، مؤسسات ساخت ‌و‌ساز هستند.

ابزارهاي موثر در تامين مالي طولانی مدت در بازار سرمایه : اوراق قرضه، سهام، و ساير ابزارهاي مشتقه مالي را می توان نام برد.

عملکرد بازار سرمایه

با انتشار اوراق قرضه یا سهام برای اولین بار، در بازار های اولیه سرمایه، پذیره نویسی می شوند و شرکت ها با عرضه سهام خود به عموم مردم و بدون گرفتن وام از بانک، منابع مالی برای اجرای پروژه های اقتصادی را در بازار اولیه تامین میکنند.

سپس در بازار ثانویه تبادلات میان نهادهای سرمایه گذار برا ی فروش سهام و متقاضیان سرمایه برای خرید سهام شکل میگیرد.

كاركردهاي اساسی بازار سرمايه در اقتصاد

o تعيين قيمت بهينه براي منابع مالي

o ايجاد نقدشوندگي از طريق ساز و كار قيمت

o انتقال منابع بين واحدهاي اقتصادي

o تخصيص بهينه منابع ميان فرصتهاي رقيب

o توزيع ريسك

o انتخاب هاي بيشتر براي تامين مالي

o انتشار و تجزيه و تحليل اطلاعات

اهمیت بازار سرمايه در اقتصاد كشورها

ابزار تکاملی سرمایه که با گسترش و توسعه سرمایه باعث رشد اقتصادی کشور می شود، بازار سرمایه می باشد . توسعه طرح های موجود و تامین مالی مورد نیاز اجرای طرح های جدید از اهداف بازار سرمایه در برنامه های توسعه اقتصادی کشورهاست. به همین منظور پروژه هاي داراي توجيه اقتصادي توسط سرمایه گذاران به جریان انداخته و با تخصیص مطلوب منابع، پروژه های اقتصادی اجرا می شوند.

با ترکیب بازارهای سرمایه کشورها ، بازارهای سرمایه بین المللی شکل میگیرد که موثر در تسهیل و تسریع رشد اقتصادی کشورها شده و تخصیص بهینه سرمایه بین المللی با جهانی شدن سرمایه انجام میگیرد.

نقش بازار سرمایه شرط توسعه اقتصادي

با بهبود محیط کسب و کار و اقتصاد كشور، شاخصه هاي بيان كننده وضعيت فضاي كسب و كار با زيرساختهاي مقرراتي و قانوني بهینه میشود . با تشکیل بازار سرمایه ، اقتصاد کشور براي تامين مالي طرحهاي سرمايه گذاري ، به اعتبارات بين المللي و بازار سرمايه خارجي دسترسی می یابد و با ايجاد ابزارهاي جديد بازارها و نهادها و همچنین با دسترسی به اعتبارات بانكي كم هزينه و سريع ، وضعیت اقتصادی کشور گسترش و توسعه می یابد.

قیاس بازار پول و بازار سرمایه:

بازار پول در نظام بانکی با تجهيز پس انداز ها و تخصيص اعتبارات توسط بانک انجام میشود و بازار سرمايه با فراهم آوردن فرصت هاي سرمايه گذاري سودآور به متقاضیان سرمایه در جهت فعاليت هاي اقتصادي منابع لازم را تخصیص می دهد و به توسعه اقتصادی و نگهداری و افزایش سرمایه کمک میکند.

غالب نظام مالي مبتني بر اوراق بهادار، بازار سرمايه را كانون ساختار مالي در کشورهای توسعه یافته قرار می دهد و بازار پول محور تامین کننده نظام مالی كشورهاي در حال توسعه میباشد که نظام بانکی در این کشورها تامین کننده نیازهای متقاضیان سرمایه می باشد و توسعه، اندازه و عمق بازار سرمايه در این کشورها متأثر از نظام مالی ، با تکیه بر بازار پول می باشد.

دستاوردهاي عملكرد صحيح بورس و اوراق بهادار

برای بهبود فضای کسب و کار و موفقیت در بازار سرمایه بایستی عواملی چون افزايش ظرفيتهاي توليدي اقتصاد از طريق شناسايي محدوده مجاز دخالت دولت در فعاليتهاي اقتصادي و جلب مشاركت مردم در تأمين منابع مالي طرحهاي عمراني و همچنین با جلوگيري از گسترش بیش از حد بخش دولتي تامين منابع مالي لازم براي دستيابي به رشد و توسعه پايدار و درون زایی اقتصاد را در توسعه اقتصاد کشور اجرایی گردد.

با استفاده از منابع و نیروی انساني و سرمايه اي در افزايش كارايي و متناسب شدن جريان پولي كشور از طریق فعاليتهاي واقعي و مولد در بخشهاي اقتصادي باعث عملکرد صحیح بورس در کشور می شود.

ایجاد بستر مناسب براي کاهش از كسري بودجه و بار مالي دولت با افزايش انگيزه پس انداز و سرمايه گذاري در كشور می تواند باعث جلوگيري از فرار سرمايه باشد و سرمایه گذاران به انتقال منابع و پس انداز فعال در بخش غيررسمي اقتصاد تشويق گردند و در بخش رسمي در جهت مصارف مولد باشند و در نهایت عدالت اجتماعي و توسعه بنيان هاي مالكيت مردمي گسترش یابد.

نقش بازار سرمایه در ایران

در ایران بازار سرمایه با نام سازمان بورس اوراق بهادار تهران شناخته میشود که در حال حاضر بیشتر معاملات توسط کارگزاران و افراد متقاضی خرید و فروش سهام از طریق اینترنت و سایت های مرتبط مانند سهم برتر (مشاوران متخصص در حوزه بورس ) انجام می گیرد.

همواره دولت و شهرداری‌ها در ایران برای افزایش درآمد ملی و تأمین مالی طرح‌های خود ، اوراق مشارکت منتشر می‌کنند.

دستورالعمل پذیرش اوراق بهادار در بورس تهران بر طبق ماده ۴ ، بازار سرمایه در سه گروه بازار اول(تابلوی اصلی)، بازار اول(تابلوی فرعی)،بازار دوم به صورت مجزا از هم تفکیک شده است.

قوانین و مقررات بازار سرمایه در ایران شامل آئین نامه ها از جمله آئين نامه معاملات در شركت بورس اوراق بهادار تهران و لواحق آن و همچنین آئين نامه اجرايي قانون بازار اوراق بهادار جمهوري اسلامي ايران می باشد .

افشاي اطلاعات شركت هاي ثبت شده نزد سازمان از دستورالعمل اجرايي سازمان بورس ایران است و دیگر دستورالعمل اجرایی، پذیرفتن سفارش هاي الكترونيكي اوراق بهادار در بورس با اجرايي داد و ستد گواهينامه حق تقدم خريد سهام در دوره پذیره نویسی در بورس اوراق بهادار می باشد و برای معاملات عمده نوع اول و دوم نیز دستورالعمل اجرايي مبتنی بر قانون بازار اوراق بهادار جمهوري اسلامي ايران بیان گردیده است .

اصلح بودن مديران سرمایه گذار در بورس و بازارهاي خارج از بورس می بایست تأیید گردد و مراحل زماني افزايش سرمايه شركت هاي پذيرفته شده در بورس مشخص باشد.

مراحل تاسيس و افزایش سرمایه شرکت های سهامی عام بر اساس ضوابط از طرف سازمان بورس و اوراق بهادار نظارت می شود و در معاملات عمده برای مصوبه ضرورت اخذ تضمين وجود دارد و در نهایت قانون مبارزه با پولشويي از دیگر قوانین بازار سرمایه در ایران می باشد.

تالیف و گردآوری : گروه مشاوره و تحلیل سهم برتر